Regionale conferentie voor Afrika, ter voorbereiding van de conferentie van Beijing over Vrouwen

  • 22/11/1994
Zie ook:
Thema:

Mevrouw de Voorzitter,
Mijn Zusters van Afrika,
Dames en Heren,

Met vreugde heb ik uw vriendelijke uitnodiging aanvaard om deel te nemen aan deze Regionale Conferentie voor Afrika.

U heeft mij uitgenodigd in mijn hoedanigheid van lid van de Consultatieve Groep, opgericht door de Heer Boutros Boutros-Ghali, Secretaris-Generaal van de Verenigde Naties, met het oog op de Beijingconferentie in september e.k.

Ik ben gelukkig opnieuw in Dakar te zijn en er Président DIOUF terug te zien. Mijn gedachten, Mijnheer de President, gaan vooral naar uw echtgenote die sedert zolang actie voert om aan de vrouwen hun volle waardigheid te geven : ik druk U hier mijn beste wensen uit voor haar gezondheid.

Met eerbied groet ik het moedige en waardige Afrika. Moge onze aanwezigheid hier bijdragen tot de bestrijding van de feminisatie van de armoede, die vooral de plattelandsvrouwen treft.

Alle internationale organisaties die met de toestand van de plattelandsvrouwen in de ontwikkelingslanden vertrouwd zijn, komen tot hetzelfde besluit. Ondanks het feit dat de bijdrage van de plattelandsvrouwen tot het welzijn van hun familie en hun gemeenschap absoluut onontbeerlijk is, zijn zij minder goed gevoed, minder geschoold, in minder goede gezondheid en minder betaald dan de mannen van dezelfde sociaal-economische groep. Soms zijn ze zelfs helemaal niet vergoed voor taken die toch een duidelijke economische waarde hebben. Bovendien moeten zij allerhande obstakels en tradities trotseren die hen sedert eeuwen aan deze minderwaardigheidstoestand gekluisterd houden.

War er moet gedaan worden om de situatie van de plattelandsvrouwen te veranderen, weet U beter dan ik: U heeft het zeer goed uiteengezet in het Afrikaanse Actieplatform dat wij hier voor ons hebben. Sta mij toe enkele concrete maatregelen aan te halen steunend op dit document.

l. De aloude en de moderne discriminaties, en de culturele, sociale, economische en technische hindernissen moeten verdwijnen. Zij belemmeren de vrouwen in hun vermogen om hun levensomstandigheden te verbeteren, zij liggen aan de basis liggen van de feminisatie van de armoede en zijn een inbreuk op de menselijke waardigheid van iedere persoon.

2. De plattelandsvrouwen moeten toegang krijgen tot onderwijs en vorming, tot grondbezit en krediet en de voor hen nog vaak discriminerende tradities en wetgevingen dienen gewijzigd.

3. Er moet een einde komen aan de voorouderlijke verdeling van het werk waarbij de mannen buitenactiviteiten hebben en de vrouwen enkel niet betaalde taken vervullen, waarvan de waarde moeilijker te meten is.

4. De jonge meisjes moeten afgeraken van huishoudelijke taken die hen vanaf hun prille jeugd beroven van regelmatig onderwijs dat nochtans zonder beperking aan de jongens gegeven wordt.

5. Alle vormen van geweld waarvan de vrouwen en de kinderen de eerste slachtoffers zijn moeten bestreden worden, in het bijzonder de handel in vrouwen en kinderen, die gedwongen worden tot prostitutie en slachtoffer worden van Aids zonder te spreken van het onnoemelijk leed dat hen in oorlogstijd berokkend wordt.

6. De oprichting van vrouwenverenigingen kan niet genoeg aangemoedigd worden. Zij helpen de vrouwen om hun verantwoordelijkheden op te nemen in hun families, hun gemeenschappen en hun landen en geven hen de middelen om rechtstreeks deel te nemen aan de ontwikkelingsprojecten die hen aanbelangen.

7. In samenspraak met de donorlanden moeten de bedragen bestemd voor ontwikkelingshulp verhoogd en beter gecoördineerd worden, zowel op nationaal als op internationaal vlak en zowel door de gouvernementele als door de niet-gouvernementele organisaties.

8. Men moet betere statistieken aanleggen die het onderscheid maken volgens het geslacht, zowel nationaal als internationaal, ze beter analyseren en ze beter gebruiken.

9. Ontwikkelingsinspanningen moeten zich concentreren op duurzame plattelandsontwikkeling. Meer werkgelegenheid creëren, zodat mensen zelf in hun onderhoud kunnen voorzien, is daar één aspect van. Het investeren in voorzieningen met het oog op spin-offs- en vermenigvuldigingseffekten op korte, middellange en lange termijn, is een andere bekommernis.

10. Elk nieuw ontwikkelingsproject moet in een "gender"-perspectief benaderd worden, met andere woorden, het moet van bij het begin rekening houden met de specifieke kenmerken van vrouwen en mannen.

11. Bij de uitwerking van nationale en internationale beleidsplannen dienen de vrouwen systematisch betrokken te worden want zij kunnen beter dan wie ook hun specifieke behoeften en de meest geschikte methoden om eraan te beantwoorden. In elk geval kan men hen niet verplichten ontwikkelingsplannen te aanvaarden, opgelegd door internationale organisaties en waarin ze zich niet herkennen.

12. Tenslotte, mag noodhulp een duurzame ontwikkeling niet in de weg staan. Wanneer dringende hulp toch noodzakelijk blijkt, moeten de donors rekening houden met de deelname van de betrokken personen en met hun behoeften op lange termijn.

Al deze maatregelen zijn van aard om de situatie van de plattelandsvrouwen te verbeteren, maar ik zou U ook enkele persoonlijke overwegingen willen meedelen over hetgeen al onze inspanningen zou moeten inspireren, namelijk de wil om de waardigheid van elke mens te verzekeren. Deze waardigheid berust op gelijkheid met eerbied voor verscheidenheid.

Wij verkondigen allen de gelijkheid. Zij moet rekening houden met de fundamentele rechten van alle menselijke wezens, vrouwen, mannen en kinderen. Want, als alle mensen evenwaardig zijn, betekent dit in geen geval dat men hun verscheidenheid, hun eigen kwaliteiten die elkaar aanvullen moet loochenen. In plaats van de verschillen van onze respectieve culturen in een eentonig geheel te neutraliseren, kunnen we ze gebruiken voor onze wederzijdse verrijking. Het is enkel vanuit de eerbied voor de verscheidenheid dat echte vrede en gelijkheid kunnen voortvloeien.

In de tweede plaats denk ik dat wij het met mekaar eens kunnen zijn over het feit dat de waardigheid van de menselijke persoon universeel is en haar oorsprong vindt in zijn spirituele dimensie. Deze "vlam van de ziel" die in ons leeft, zorgt ervoor dat de mens - volgens Pascal - veel meer is dan mens. De mens deze spirituele dimensie ontnemen zou de ontkenning zijn van zijn essentie. Deze geestelijke kant van de mens heeft uiteindelijk ook voor gevolg dat hij, hoe dan ook, nooit aan de macht van de economie, van de politiek of aan de belangen van wie of wat dan ook mag onderworpen worden. Dat vergeten kan leiden tot het dulden van de grofste onrechtvaardigheden.

Wat in de derde plaats van het grootste belang is voor de toekomst van de mensheid is de eerbied voor de rol van de ouders. De vader en de moeder hebben elkaar nodig om het welzijn van hun kinderen te verzekeren. Vele vrouwen moeten echter tegelijk de functie van moeder, opvoedster en economische kracht op zich nemen. Ze kunnen onmogelijk deze drievoudige rol vervullen zonder dat één ervan ten nadele uitvalt van de andere. Daarom is de rol van beide ouders en de eenheid van het gezin, als basiscel van onze maatschappij, zo belangrijk.

Daarenboven zal een kind beter zijn evenwichtig kunnen vinden in een bredere sociale omgeving als het eerst heeft kunnen genieten van de stabiliteit en de genegenheid geboden door de natuurlijke omgeving van het gezinsleven. Het kind is tegelijk een zelfstandig en een sociaal wezen maar is noch een alleenstaand individu, noch het onderdeel van een collectief systeem. Het welzijn van het kind willen betekent hem het fundamenteel recht geven om lief te hebben en om geliefd te worden. Alleen de liefde heeft een toekomst en een geestelijke lotsbestemming die de dood overstijgt.

Dit zijn de grondredenen waarom ik aanvaard heb met heel mijn hart bij U aanwezig te zijn en om als woordvoerster op te treden van de plattelandsvrouwen en hun gezinnen, vooral die van de arme landen.

Ik doe het vanuit een diepe persoonlijke overtuiging, die mijn man, Koning Boudewijn, steeds met hart en ziel heeft gedeeld en ook om gevolg te geven aan de noodkreet van een groep militanten, die een dringende oplossing willen voor deze onaanvaardbare toestand.

Dit is de boodschap die ik met U wilde delen.

Ik dank U voor uw aandacht.